klok Leestijd 6 min. Artikel Artikel Crop Kopen Wit Cropped Bedrijf overnemen

De tien meest voorkomende cognitieve valkuilen bij overnames

In een recent artikel van M&A Community (MENA) worden de tien meest voorkomende cognitieve valkuilen bij overnames besproken. Die lijst is herkenbaar voor iedereen die dagelijks actief is in de overnamemarkt. Want hoe rationeel een waardering of onderhandeling ook lijkt, in de praktijk spelen gedrag en psychologie een grote rol.

Sterker nog, veel deals stranden niet op cijfers, maar op denkfouten.

Voor ondernemers die hun bedrijf willen verkopen of juist willen groeien via een overname, is het daarom essentieel om deze valkuilen te herkennen.

We zien vooral wat we willen zien

Een van de meest voorkomende denkfouten is dat we informatie selectief interpreteren. Zodra er enthousiasme ontstaat over een bedrijf, zoeken we automatisch bevestiging dat het een goede deal is.

Risico’s verdwijnen naar de achtergrond en positieve signalen worden uitvergroot. Zeker in competitieve processen kan dit snel tot overwaardering leiden. Kopers willen winnen en gaan daardoor steeds meer geloven in hun eigen verhaal.

Het gevaar is dat je beslissingen neemt op basis van overtuiging in plaats van feiten.

Valkuilen Bij Bedrijfsovernames

De eerste prijs blijft hangen

De eerste prijs die wordt genoemd, heeft vaak meer invloed dan we denken. Dit wordt ook wel anchoring genoemd.

Of het nu een vraagprijs is van de verkoper of een eerste indicatie van een adviseur, die eerste indruk blijft het referentiepunt. Zelfs als er later nieuwe informatie beschikbaar komt, blijven partijen onbewust aan de eerdere informatie vasthouden.

Dat maakt het lastig om nog volledig objectief naar de waardering te kijken.

We overschatten wat we zelf kunnen

Een andere klassieke valkuil is overconfidence. Veel kopers geloven dat zij het bedrijf beter kunnen laten presteren na de overname.

Synergievoordelen lijken logisch op papier, maar blijken in de praktijk vaak moeilijker te realiseren. Integraties kosten tijd, cultuurverschillen spelen een rol en groei is minder maakbaar dan vooraf gedacht. Of zoals wij zelf wel eens zeggen “Synergievoordelen zien we regelmatig in prognoses; zelden in jaarrekeningen”.

Toch wordt dit risico vaak onderschat.

Verlies voelt zwaarder dan winst

Tijdens onderhandelingen zie je vaak dat partijen zich laten leiden door verliesaversie. Het negatieve gevoel iets “weg te moeten geven” weegt zwaarder dan de mogelijke winst van een deal.

Verkopers blijven daardoor soms vasthouden aan een hogere prijs, terwijl kopers juist afhaken omdat ze het gevoel hebben te veel te betalen. Dit kan een deal onnodig blokkeren, terwijl er inhoudelijk wel een goede match is.

Doorgaan terwijl stoppen beter is

Een van de gevaarlijkste valkuilen is het blijven doorgaan met een deal, puur omdat er al veel tijd en energie in is gestoken.

Hoe verder het proces gevorderd is, hoe moeilijker het wordt om nog af te haken. Niemand wil het gevoel hebben dat alle inspanningen voor niets zijn geweest. Dit wordt ook wel “Sunk Cost Fallacy” genoemd.

Toch is juist dat moment vaak het punt waarop je rationeel moet durven stoppen.

De Les Voor Ondernemers Bij Een Bedrijfsovername

De les voor ondernemers

Deze denkfouten zijn niet voorbehouden aan investeerders of grote corporates. Ze spelen net zo goed bij ondernemers die hun bedrijf verkopen of een overname doen.

Het verschil zit in hoe je ermee omgaat.

Bewustzijn is de eerste stap. Door actief stil te staan bij je aannames en beslissingen, voorkom je dat je automatisch in deze valkuilen stapt.

Daarnaast helpt het om iemand naast je te hebben die met afstand meekijkt. Een adviseur die niet emotioneel betrokken is, ziet vaak sneller waar het mis kan gaan.

Uw bedrijf verkopen?

Uw bedrijf verkopen lijkt op papier een rationeel proces, maar in werkelijkheid is het dat zelden. Emoties, overtuigingen en gedragsbiases spelen altijd een rol.

Wie die dynamiek begrijpt, maakt betere keuzes en vergroot de kans op een succesvolle deal.

Wilt u uw bedrijf verkopen en zoek u de hulp van een adviseur om te voorkomen dat u in deze valkuilen stapt? Bij BrightOrange begeleiden we ondernemers door het hele verkoopproces, met oog voor zowel de cijfers als de dynamiek erachter. We zorgen voor structuur, houden het proces scherp en helpen u om rationele keuzes te blijven maken, juist op momenten waarop emoties vaak de overhand nemen. Zo haalt u niet alleen een goede deal, maar het maximale uit uw verkoop.

Neem vrijblijvend contact met ons op
Stefan

Stefan Koelewijn

Consultant

Stefan Koelewijn

Consultant

Lees meer

Over de auteur

Ik vind het geweldig om ondernemers te helpen bij diverse bedrijfseconomische vraagstukken. Je merkt dat je huisadviseur wordt en dus als sparringpartner wordt gezien. Werken bij Bright Orange is ontzettend leuk: je wordt uitgedaagd om goede cijfermatige analyses te maken en daaruit conclusies te trekken.

Heb je vragen aan mij?
+31 6 38 78 31 81
stefan@brightorange.nl

Bel ons +31 (0)30 820 1128